terapia skolioz metodą FED, rehabilitacja kręgosłupa, leczenie skoliozy

Pod nazwą FED system kryje się nowoczesna metoda oraz urządzenie do leczenia skoliozy, które od niedawna dostępne są również w naszym kraju. Dzięki niemu można skorygować skrzywienie kręgosłupa, które, według statystyk, staje się najczęściej występującym problemem ortopedycznym u dzieci.

Tą nowatorską metodę opracował i stosuje od ponad 20 lat w Barcelonie hiszpański fizjoterapeuta prof. Santosa Sastre Fernandez. Opisał on, jak za pomocą fizjoterapii możemy korzystnie wpłynąć na deformację kręgosłupa. Badania przeprowadzone Klinice Rehabilitacji w Barcelonie udowodniły, że leczenie skolioz metodą FED może prowadzić do niemal całkowitego wyleczenia, a w grupie ponad ośmiuset leczonych dzieci jedynie 3% ostatecznie zostało skierowanych do leczenia operacyjnego.

FED to skrót nazwy urządzenia (hiszp. Fijación, Elongación, Desrotación; ang. Fixation, Elongation, Derotation; pol. ustabilizowanie, rozciągnięcie/wydłużenie, odkręcenie) – jak określa ją sam autor: „trójwymiarowe ustabilizowanie kręgosłupa przy jednoczesnym jego wydłużeniu i odkręceniu”.

Zewnętrzna siła wytwarzana przez urządzenie na łuk skrzywienia skutecznie zmniejszają kąt rotacji podczas zabiegu. Powoduje to odbarczenie chrząstki nasadowej po stronie wklęsłości i jej wzrost oraz zmianę siły działających na chrząstki neurocentralne, co prowadzi do zahamowania procesu rotacji kręgu.

Niezmiernie ważną rzeczą w uzyskaniu dobrych efektów jest program terapeutyczny stosowany i przedstawiany przez prof. S.Sastre Fernandez, który obejmuje zabiegi fizykoterapeutyczne, terapię manualną i indywidualne ćwiczenia korekcyjne.

Integralnymi częściami metody FED jest specjalistyczne badanie i postawienie właściwej diagnozy poprzez:

• protokół badania FED zawierający kwestionariusz pytań oraz schemat badania fizykalnego pacjenta;
• badanie obrazowe RTG (w niektórych przypadkach również TK i MR) wykonane tak, aby obejmowały możliwie cały kręgosłup wraz z miednicą i stawami biodrowymi. Dokładna analiza zdjęć z dokonaniem pomiarów m.in. kąta skrzywienia wg Cobba, kąta rotacji kręgów (Rimondii), torsji kręgów, oznaczeniem testu Rissera, porównaniem stawów biodrowych i krzyżowo-biodrowych;
• klasyfikacja oraz określenie procedur terapeutycznych charakterystycznych dla każdego przypadku i typu skrzywienia;
• klasyfikacja pacjenta wg podziału Kinga-Moe (5 rodzajów skrzywień kręgosłupa);
• dobór odpowiednich elementów terapii;

Etapy zabiegu metodą FED

Zabieg w aparacie FED

Zabieg metodą FED składa się z trzech etapów i trwa 90 minut:

1. Etap pierwszy: przygotowanie kręgosłupa do korekcji
   Aby uniknąć ryzyka urazów, kręgosłup, który ma zostać poddany działaniu sił korekcyjnych- rozciąganiu, ściśnięciu, skręceniu musi być do tego odpowiednio przygotowany. Mięśnie po stronie wypukłości skrzywienia poddajemy stymulacji - poprzez zabieg elektroterapii, co pomaga je odżywić, napiąć a tym samym skorygować wypukłość. Zabieg ten jest bezbolesny, jednak pacjent powinien odczuć zdecydowany skurcz mięśni. Z kolei po stronie wklęsłej skrzywienia dążymy do rozluźnienia zbyt napiętych tkanek -wykonując masaż bądź inny zabieg wywołujący lokalne przegrzanie.


2. Etap drugi : Zabieg w aparacie FED
   Po zajęciu miejsca w urządzeniu FED pacjent za pomocą specjalnej uprzęży podpinany jest do systemu wyciągowego w celu elongacji jak również odciążenia (wokoło 80%) kręgosłupa. Następnie za pomocą stabilizatorów dokonuje się odpowiedniego ustawienia i ustabilizowania pacjenta. Siła korekcyjna aplikowana jest na szczyt łuku skrzywienia poprzez zdalnie sterowany siłownik. Wartości siły nacisku (siły korekcyjnej), którą można aplikować pacjentom, wynosi od kilkunastu do nawet 100 kg. Efekt terapeutyczny uzależniony jest od wielkości przyłożonego obciążenia, przy czym dąży się do jak najszybszego uzyskania największych wartości dla danego pacjenta. Nacisk podawany jest w kilkunasto- i kilkudziesięciosekundowych setach, po których następują okresy relaksu (zwolnienia nacisku). W czasie relaksu pacjent aktywnie utrzymuje pozycję, którą udało się uzyskać poprzez działanie siły korekcyjnej. Jeżeli mamy do czynienia ze skoliozą dwu lub więcej łukową każdy łuk skrzywienia opracowujemy oddzielnie. Zwraca uwagę fakt dobrego tolerowania przez pacjentów nawet proporcjonalnie dużej siły nacisku. Terapia w urządzeniu trwa ok. 30 minut.


3. Etap trzeci: ćwiczenia
   Program indywidualnie dobranych ćwiczeń : kontroli postawy ciała, korekcyjnych, uelastyczniających oraz rozluźniających pozwalających utrzymać postawę i utrwalić korekcję osiągniętą za pomocą aparatu FED.

Nasz ośrodek CTK od wielu lat specjalizuje się w terapii kręgosłupa z wykorzystaniem technik osteopatycznych, kinesio tapingu, PNF, ćwiczeń w łańcuchach zamkniętych na aparacie Terapii Master , ćwiczeń z taśmami czy na piłkach sensomotorycznych.
Techniki te wykorzystujemy z powodzeniem do wzbogacenia opracowanej przez prof. S.Sastre Fernandez metody FED system.

Zalety metody FED

Aparat FED

1. Wczesna diagnoza i leczenie metodą FED podczas okresu wzrostu u dzieci są działaniami, które korygują skrzywienia kręgosłupa i pozwalają uniknąć późniejszych komplikacji osobistych, społecznych i ekonomicznych.
2. Metoda FED modyfikuje strukturę tkanek podczas okresu wzrostu pacjenta, korygując zmiany w ułożeniu kręgów, żeber i dysków a także w chrząstce, mięśniach, systemie naczyniowym i świadomości ortostatycznej, normalizując lub poprawiając kontrolę postawy.
3. Zewnętrzne siły wytwarzane podczas stosowania metody FED oddziałują na struktury wzrostu kręgów i żeber, zatrzymując asymetryczny rozwój kości, a także zapobiegając zmianom w tkankach miękkich i sieci sensoryczno-motorycznej, a zarazem stymulując i wspierając rozwój tkanek i funkcji ograniczonych poprzez działanie tych samych czynników które wywołują asymetrie.
4. Stosowanie metody FED przyspiesza proces uświadomienia sobie przez pacjenta wad swojej postawy i świadomą korekcję skrzywień, w przypadku skolioz, kifoz i lordoz.
5. Dzięki leczeniu z wykorzystaniem jednostki FED, można zastosować na skrzywiony kręgosłup siłę korygującą działająca w kierunku przeciwnym i o wyższej wartości niż siła deformująca. Poziom takiej siły trudno osiągnąć dzięki jakiemukolwiek innemu leczeniu.
6. Metoda FED jest prosta w zastosowaniu w porównaniu z metodami z innych epok, a nawet z epoki współczesnej: odlewy gipsowe, gorsety, rozciąganie itp.
7. W przypadku wyjątkowo progresywnych i niestabilnych skrzywień kręgosłupa, metoda FED pozwala na zastosowanie poza właściwymi tylko dla niej sesjami terapeutycznymi, także systemów ortopedycznych, które uzupełniają i poprawiają jej skuteczność.
8. W przypadku objawowych skrzywień kręgosłupa, stosowanie metody FED zmniejsza objawy, szczególnie ból, sztywność, niestabilność, zarówno u dzieci jak i dorosłych. Fakt ten pozwala uniknąć leczenia farmakologicznego, które z drugiej strony jest nieskuteczne, jako że nie przeciwdziała przyczynie schorzenia.
9. Metoda FED, odpowiednio wcześnie zastosowana, koryguje kręgosłup dotknięty postępującym skrzywieniem podczas okresu jego rozwoju, i pozwala ograniczyć konieczność chirurgii do przypadków wyjątkowych. W najgorszym razie ułatwia działanie chirurgowi, w przypadkach, które nie kwalifikują się do żadnego leczenia poza operacyjnym, zgodnie z kryteriami ustalonymi przez specjalistów.

http://www.terapiakregoslupa.pl/terapiaskolioz.html

zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa-przyczyny, leczenie

Co to jest i jakie są przyczyny?

Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (ZZSK, choroba Bechterewa) to przewlekła choroba zapalna atakująca kręgosłup, powodująca jego uciążliwy ból i sztywność. Miewa zmienne nasilenie, od postaci łagodnych do bardzo ciężkich. W zaawansowanej postaci choroby w miejscu elastycznych połączeń kręgów tworzą się zespolenia kostne, powodujące postępujące ograniczenie ruchomości kręgosłupa. Skutkiem jest pochylenie do przodu sylwetki ciała (tzw. kifoza) i ciężka niesprawność. Choroba może również zajmować inne stawy (np. biodro, bark) oraz różne narządy (m.in. oczy, serce i płuca). Charakterystyczną cechą ZZSK jest zapalenie stawów krzyżowo-biodrowych, łączących podstawę kręgosłupa z miednicą.
Dokładna przyczyna ZZSK nie jest znana. Prawdopodobnie aby doszło do rozwoju choroby, konieczne jest nałożenie się kilku czynników: genetycznych, immunologicznych (zaburzeń układu odpornościowego) i środowiskowych, takich jak zakażenia bakteryjne (zwłaszcza przewodu pokarmowego i dróg moczowo-płciowych). Ważną rolę odgrywają czynniki genetyczne, co potwierdza fakt, że ryzyko zachorowania jest większe, jeśli bliski krewny cierpi na ZZSK. U ponad 90% chorych rasy białej wykryto tzw. antygen HLA B27, który jest markerem genetycznym tej choroby.
Trzeba jednak zaznaczyć, że większość osób z tym antygenem nie choruje na ZZSK, oraz że są chorzy na ZZSK, którzy nie mają obecnego antygenu HLA B27. Podejrzewa się również udział kilku innych czynników genetycznych.

Jak często występuje zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa?

Częstość występowania ZZSK znacznie się różni w poszczególnych rejonach świata. W Europie Środkowej choruje około 0,3–0,5% populacji. Choroba występuje częściej u mężczyzn niż u kobiet. Rozpoczyna się najczęściej pod koniec okresu dojrzewania lub u młodych dorosłych (między 17. a 35. rż.), może jednak wystąpić również u dzieci i starszych osób.

Jak się objawia zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa?

Początek i przebieg ZZSK mogą się różnić u poszczególnych chorych. Nietypowe objawy częściej występują u kobiet, w związku z czym choroba jest u nich później rozpoznawana.
Jako pierwszy pojawia się z reguły ból krzyża, promieniujący do pośladków (po jednej lub obu stronach, często na zmianę). Ból jest tępy, trudny do umiejscowienia i stopniowo narasta w ciągu kilku tygodni lub miesięcy. Ma charakter bólu zapalnego, który ma kilka charakterystycznych cech:

• rozpoczyna się przed 40. rż.
• nie ustępuje w spoczynku
• nasila się w drugiej części nocy, wybudzając chorego ze snu (często zmusza do wstania i rozruszania się)
• ustępuje stopniowo w ciągu dnia pod wpływem aktywności fizycznej i ćwiczeń.

W niektórych przypadkach (zwłaszcza u kobiet) jako pierwszy może pojawić się ból szyjnego odcinka kręgosłupa. Na wczesnym etapie choroby może wystąpić również niewielka gorączka, utrata apetytu, poczucie ogólnego rozbicia i zmęczenie. Są to tzw. objawy ogólne, wynikające z ciągłej walki organizmu z przewlekłym stanem zapalnym.
U nielicznych chorych pierwszym objawem choroby jest ból w innych lokalizacjach niż kręgosłup, wywołany zapaleniem innych stawów (np. biodrowego, skokowego lub kolanowego) albo zapaleniem tzw. przyczepów ścięgnistych, czyli miejsc połączenia ścięgna lub więzadła z kością (np. ból pięty przy zapaleniu przyczepu ścięgna Achillesa). Bardzo rzadko wystąpienie objawów ze strony narządu ruchu poprzedza o kilka lat zapalenie naczyniówki oka (patrz: niżej).
W miarę postępu choroby ból, sztywność i ograniczenie ruchomości obejmują również wyższe piętra kręgosłupa. Zajęcie odcinka szyjnego powoduje m.in. kłopoty z odwracaniem głowy do tyłu, co utrudnia prowadzenie samochodu. Zmiany w kręgosłupie piersiowym oraz żebrach powodują zmniejszenie rozszerzalności klatki piersiowej w czasie nabierania powietrza (dlatego chorzy oddychają głównie torem przeponowym). Mogą pojawiać się ból i tkliwość klatki piersiowej, nasilające się przy głębokim wdechu, kaszlu i kichaniu – w ZZSK są one najczęściej spowodowane zapaleniem stawów klatki piersiowej, ale wymagają różnicowania z innymi chorobami, np. płuc i serca. Ograniczenie ruchomości kręgosłupa utrudnia wykonywanie różnych codziennych czynności, np. podnoszenie przedmiotów z podłogi i zakładanie skarpetek, sięganie na wysoką półkę, wstawanie z krzesła lub z podłogi. Chorobie często towarzyszy zmęczenie, które jest wynikiem m.in. przewlekłego stanu zapalnego i problemów ze snem.
W zaawansowanej postaci choroby, na szczęście spotykanej coraz rzadziej, dochodzi do całkowitej utraty ruchomości kręgosłupa i ciężkiego inwalidztwa. Chory ma charakterystyczną, pochyloną do przodu sylwetkę, co utrudnia mu patrzenie do przodu i poruszanie się. Często występuje zniekształcenie i przykurcz innych stawów (zwłaszcza biodrowych i kolanowych).
Oprócz wymienionych powyżej objawów może wystąpić również ból, obrzęk i ograniczenie ruchomości innych stawów, np. bioder, kolan, stawów skokowych, barków połączeń żeber z kręgosłupem i mostkiem, stawów żuchwowych, a także drobnych stawów rąk i stóp. Jest to tzw. obwodowa postać ZZSK, występująca u 25–30% chorych.
Kręgosłup chorego z ZZSK jest bardziej wrażliwy na urazy, co wynika z utraty elastyczności, a także z szybszego w tej chorobie rozwoju osteoporozy (zobacz: Osteoporoza). Może to prowadzić do niestabilności i podwichnięć kręgosłupa albo złamań kręgów, nawet po niewielkim urazie, np. po upadku z własnej wysokości. Zagraża to uszkodzeniem rdzenia kręgowego i wychodzących z niego nerwów (patrz: objawy neurologiczne i leczenie).

Zajęcie innych narządów

• Oczy. U co trzeciego pacjenta z ZZSK występuje jeden lub więcej epizodów zapalenia części oka (tzw. błony naczyniowej oka). Objawy występują z reguły po jednej stronie; są to: silny ból i zaczerwienienie oka, nadwrażliwość na światło i problemy z widzeniem. Wymagają pilnej konsultacji z okulistą, gdyż nieleczone mogą prowadzić do utraty wzroku. U niektórych pacjentów zapalenie naczyniówki oka może wystąpić, zanim pojawią się inne objawy choroby.
• Układ krążenia. W przebiegu ZZSK szybciej dochodzi do rozwoju miażdżycy i jej powikłań, np. choroby niedokrwiennej serca (zobacz: Choroba wieńcowa). Jest to wynikiem aktywacji procesów zapalnych. Oprócz tego mogą wystąpić nieprawidłowości w funkcjonowaniu zastawek serca (np. niedomykalność zastawki aortalnej), zaburzenia przewodzenia bodźców lub zapalenie osierdzia i aorty.
• Płuca. U wielu chorych z ZZSK stwierdza się zmniejszoną rozszerzalność klatki piersiowej w czasie wdechu z powodu usztywnienia połączeń między żebrami a kręgosłupem, ale rzadko powoduje to zaburzenia oddychania, ponieważ chorzy odruchowo oddychają torem przeponowym. Do problemów z oddychaniem i uszkodzenia płuc znacznie częściej dochodzi u pacjentów palących papierosy – może wystąpić zwłóknienie płuc oraz ciężki przebieg zakażeń dróg oddechowych.
• Przewód pokarmowy. U wielu chorych występują owrzodzenia błony śluzowej jelit, które z reguły nie dają żadnych objawów. W przebiegu ZZSK częściej występuje również choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy (zobacz: Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy), do której przyczynia się stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) w celu opanowania bólu i sztywności.
• Objawy neurologiczne. Rola kręgosłupa polega m.in. na ochronie rdzenia kręgowego i wychodzących z niego nerwów. Do uszkodzenia struktur nerwowych może dojść w przypadku podwichnięcia lub złamania kręgów, które u pacjentów z ZZSK mogą wystąpić nawet po niewielkim urazie lub upadku. Jakiekolwiek objawy neurologiczne – drętwienie, mrowienie, osłabienie czucia, osłabienie siły mięśniowej lub niedowład kończyn, problemy z kontrolowaniem oddawania moczu i stolca, znaczne nasilenie bólu szyi – należy niezwłocznie skonsultować z lekarzem. W niektórych przypadkach konieczna jest interwencja neurochirurgiczna.
• Nerki. Do ich uszkodzenia może dojść zarówno z powodu samej choroby, jak i z powodu stosowania w jej leczeniu NLPZ.

Co robić w przypadku wystąpienia objawów?

Jeśli wystąpią objawy choroby, nie należy zwlekać ze zgłoszeniem się do lekarza. Ból krzyża jest sprawą bardzo powszechną i często ustępuje samoistnie, natomiast szybkiej konsultacji z reumatologiem wymaga tzw. ból zapalny (patrz: objawy). Szybkie rozpoznanie i leczenie choroby znacznie zwiększa szansę na uniknięcie jej powikłań, w tym ciężkiej niesprawności.
Niezwłocznej wizyty u reumatologa wymaga również zaostrzenie objawów choroby. Trzeba wówczas zintensyfikować leczenie, aby jak najszybciej uporać się z bólem i zapaleniem. Silny ból powoduje odruchowe przybieranie nieprawidłowych pozycji ciała („kurczenie się w sobie”), nasilając usztywnienie kręgosłupa i prowadząc do przykurczy stawów. Trzeba się starać utrzymywać prawidłową postawę ciała i jak najszybciej wrócić do codziennych ćwiczeń, unikając nadmiernego przeciążania stawów. W zwalczaniu bólu oprócz leków (NLPZ, leków przeciwbólowych) pomocne może być przykładanie worków z lodem na bolące miejsca (przez 10–15 min, 3–4 razy dziennie) lub ciepła kąpiel albo prysznic.
W przebiegu ZZSK mogą wystąpić sytuacje wymagające pilnej konsultacji z lekarzem.

• Ból i zaczerwienienie oka, nadwrażliwość na światło oraz problemy z widzeniem wskazują na zapalenie błony naczyniowej oka, wymagające szybkiego leczenia przez okulistę.
• Jakiekolwiek objawy neurologiczne – drętwienie, mrowienie, osłabienie czucia, osłabienie siły mięśniowej lub niedowład kończyn, problemy z kontrolowaniem oddawania moczu i stolca, znaczne nasilenie bólu szyi – mogą oznaczać uszkodzenie struktur nerwowych i w niektórych przypadkach wymagają pilnej interwencji chirurgicznej.
• Ból w klatce piersiowej, duszność, zmniejszenie tolerancji wysiłku mogą oznaczać chorobę serca lub płuc i wymagają pilnej diagnostyki.
• Planowana ciąża (dotyczy zarówno kobiet, jak i mężczyzn) – ZZSK nie jest przeciwwskazaniem do zajścia w ciążę i nie wpływa na jej przebieg. Należy ją jednak zaplanować, aby dostatecznie wcześnie odstawić niektóre leki, które mogą uszkodzić płód.

W jaki sposób lekarz ustala rozpoznanie?

Lekarz (najczęściej reumatolog) rozpoznaje ZZSK na podstawie uzyskanych od pacjenta informacji, badania narządu ruchu oraz wyników badań obrazowych i laboratoryjnych. Badając pacjenta, lekarz ocenia ruchomość kręgosłupa we wszystkich kierunkach (np. przy pochyleniu do przodu, skłonach w bok, odwracaniu głowy do tyłu, rozszerzaniu klatki piersiowej przy głębokim oddychaniu) oraz bada, czy występuje ból i tkliwość w miejscach charakterystycznych dla ZZSK, takich jak stawy krzyżowo-biodrowe, kręgosłup, okolice przyczepów żeber do mostka i kręgosłupa czy okolice pięt.
U każdego pacjenta z podejrzeniem ZZSK należy wykonać zdjęcie RTG stawów krzyżowo-biodrowych, na którym szuka się cech ich zapalenia, np. nadżerek kostnych; niestety zmiany te widoczne są z reguły dopiero po kilku latach trwania choroby. W wątpliwych przypadkach, gdy występują objawy choroby, a w RTG nie stwierdza się typowych zmian, pomocny jest magnetyczny rezonans jądrowy (MRI), dzięki któremu można znacznie szybciej wykryć zmiany zapalne. W celu oceny kręgosłupa wykonuje się zdjęcia radiologiczne, a czasami również tomografię komputerową lub rezonans magnetyczny (np. przy podejrzeniu ucisku na struktury nerwowe). W przypadku objawów zapalenia stawów i przyczepów ścięgnistych pomocne jest badanie ultrasonograficzne.
Oprócz badań obrazowych wykonuje się również badania laboratoryjne.

• Oznaczenie antygenu HLA B27, markera genetycznego tej choroby. Należy podkreślić, że występuje on u około 8% populacji, z której tylko część (ok. 2%) choruje na ZZSK. Tak więc jego stwierdzenie nie świadczy jednoznacznie o występowaniu choroby, tak samo jak jego brak jej nie wyklucza. Związek tego antygenu z ZZSK znacznie się różni w zależności od rasy i grupy etnicznej. Znaczenie HLA B27 w naszej populacji:
  • dodatni wynik oznaczenia HLA B27 przy typowych objawach choroby bardzo silnie przemawia za występowaniem ZZSK
  • ujemny wynik oznaczenia HLA B27 bez cech ZZSK w badaniach obrazowych czyni rozpoznanie mało prawdopodobnym.
• Wskaźniki stanu zapalnego (OB, CRP) wskazują na zaostrzenie choroby. Wyniki ich oznaczeń mogą być jednak u wielu chorych prawidłowe pomimo występowania choroby.
• Inne badania. Morfologia krwi - chorobie często towarzyszy umiarkowana niedokrwistość, wynik przewlekłego stanu zapalnego. Ciężka niedokrwistość, zwłaszcza jeśli pojawiła się w krótkim czasie, powinna zawsze budzić podejrzenie krwawienia z przewodu pokarmowego, które jest powikłaniem długotrwałego stosowania NLPZ. W celu kontrolowania działań niepożądanych leków i ewentualnych powikłań choroby lekarz może zalecić również wykonanie innych badań (np. badania funkcji nerek i wątroby).

Jakie są metody leczenia?

Leczenie ZZSK zależy od kilku czynników: ciężkości choroby, jej postaci (np. czy poza kręgosłupem zajęte są również inne stawy lub narządy) oraz chorób towarzyszących. Ważne jest aktywne uczestniczenie w leczeniu, zwłaszcza poprzez wykonywanie regularnych ćwiczeń fizycznych – odgrywają one kluczową rolę w zapobieganiu niesprawności. W leczeniu stosuje się zarówno postępowanie niefarmakologiczne, jak i farmakologiczne; czasami konieczna jest również interwencja chirurgiczna.

Leczenie niefarmakologiczne

• Ćwiczenia. Dowiedziono, że codzienne wykonywanie ćwiczeń w domu zwiększa sprawność, poprawia postawę ciała i zmniejsza dolegliwości. Szczególnie ważne są ćwiczenia postawy, głębokiego oddychania, prostowania kręgosłupa i inne ćwiczenia rozciągające. Każdy chory powinien otrzymać program ćwiczeń dobrany przez doświadczonego rehabilitanta. Pomocne jest również uczestniczenie w ukierunkowanych zajęciach grupowych dla pacjentów z ZZSK. Szczególnie zalecanym sportem jest pływanie.
• Różne techniki, takie jak termoterapia, ultradźwięki, masaże, balneoterapia, elektroterapia, pomagają złagodzić ból i rozluźnić układ mięśniowy. Ich zastosowanie wymaga dokładnej oceny stanu zdrowia i rozważenia ewentualnych przeciwwskazań.
• Zapobieganie deformacjom kręgosłupa. Oprócz wykonywania ukierunkowanych ćwiczeń (patrz: wyżej) pamiętaj o przestrzeganiu kilku prostych zasad, które pomogą utrzymać prawidłową budowę kręgosłupa:
  

  Zapamiętaj

  Śpij na średnio twardym materacu z małą poduszką pod głową.
  Jeśli będziesz musiał(a) spędzić dłuższy czas w pozycji siedzącej, podłóż poduszkę pod kręgosłup lędźwiowy lub korzystaj ze specjalnego fotela i rób przerwy na rozruszanie się.
  Nie dźwigaj ciężkich przedmiotów i naucz się prawidłowej techniki podnoszenia (nie pochylaj się nad podnoszonym przedmiotem, tylko przykucnij, a wstając, używaj mięśni nóg i brzucha).
  Noś wygodne buty na niskim obcasie i w razie potrzeby stosuj wkładki korygujące płaskostopie.
• Bardzo ważne jest zapobieganie upadkom i urazom, ponieważ w przebiegu ZZSK kręgosłup jest bardziej narażony na uszkodzenia mogące doprowadzić do ciężkich powikłań.

  Zapamiętaj

  Unikaj stosowania leków zwiększających ryzyko upadków (takich jak opioidy, leki uspokajające), nadmiaru alkoholu.
  Nie uprawiaj sportów kontaktowych ani innych form aktywności związanych z dużym obciążeniem kręgosłupa.
  W razie potrzeby przystosuj swoje otoczenie, np. montując w łazience i przy schodach odpowiednie uchwyty ułatwiające poruszanie się, zadbaj o odpowiednie oświetlenie pomieszczeń i usuń przedmioty, o które łatwo się potknąć (np. źle przytwierdzone dywany).
• Zaprzestanie palenia papierosów. Palenie zwiększa ryzyko wystąpienia chorób płuc i serca, które u pacjentów z ZZSK są jedną z głównych przyczyn zwiększonej śmiertelności.
• Odpowiednia dieta. Ważne jest dostarczenie kościom odpowiedniej ilości wapnia i witaminy D, gdyż ZZSK znacznie przyspiesza rozwój osteoporozy (zobacz: Osteoporoza).
• Wsparcie psychiczne. Pamiętaj, że jak każda przewlekła choroba, ZZSK często jest źródłem frustracji, poczucia uzależnienia od innych, a nawet depresji. Dlatego nie wahaj się szukać wsparcia psychicznego u bliskich oraz w specjalistycznych poradniach. Niektóre metody (np. biofeedback oraz terapia behawioralna) są bardzo efektywne w kontrolowaniu objawów choroby i pomagają poprawić samoocenę.
• Edukacja i porady. Im więcej wiesz o swojej chorobie, tym łatwiej sobie z nią poradzisz. Porozmawiaj z lekarzem o swoich oczekiwaniach oraz realnych możliwościach leczenia. Pamiętaj, że aktywna walka z chorobą od jej wczesnego etapu pozwala uniknąć wielu jej powikłań i prowadzić normalny tryb życia. Nawet jeśli będziesz musiał(a) zaakceptować to, że nie wrócisz do pełnej sprawności, zawsze można coś zrobić, żeby choroba była mniej uciążliwa.

Leczenie farmakologiczne

• Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) są najczęściej stosowanymi lekami w terapii ZZSK. Zmniejszają ból i sztywność kręgosłupa, poprawiając jego funkcjonowanie. Według niektórych badań mogą również hamować postęp choroby oceniany na podstawie zdjęć radiologicznych. Aby osiągnąć pełny efekt leczenia, który pojawia się z reguły dopiero w ciągu 6 tygodni, stosuje się je w regularnych odstępach czasu i w odpowiednio dużych dawkach. Tylko w okresie znacznego wyciszenia choroby możliwe jest stosowanie leku „w razie potrzeby”. Do tej grupy leków należy wiele różnych preparatów, których skuteczność może być różna u różnych chorych, dlatego jeśli jeden lek okazuje się nieskuteczny, trzeba wypróbować inny (nigdy naraz). Niestety leki te wykazują działania niepożądane (m.in. zwiększają ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego), dlatego często stosuje się je razem z lekami osłaniającymi żołądek. Niektóre leki z tej grupy, tzw. koksyby, w mniejszym stopniu uszkadzają błonę śluzową żołądka, natomiast mogą mieć niekorzystny wpływ na układ krążenia. O tym, jaki lek zastosować, zadecyduje lekarz po rozważeniu korzyści i ewentualnych zagrożeń związanych z leczeniem.
• Leki biologiczne to stosunkowo nowa grupa leków stosowanych w terapii ZZSK. Dotychczas udowodniono ich dużą skuteczność w łagodzeniu bólu i sztywności oraz w poprawie jakości życia, natomiast nie jest pewne, czy mogą hamować postęp zesztywnienia kręgosłupa. Nie prowadzą jednak do wyleczenia choroby – po ich odstawieniu u większości pacjentów objawy powracają. W leczeniu ZZSK w Polsce stosuje się tzw. blokery TNF (adalimumab, etanercept, infliksymab). Wskazaniem do ich włączenia jest duża aktywność choroby utrzymująca się pomimo leczenia NLPZ. Głównym działaniem niepożądanym jest zwiększone ryzyko zakażeń, m.in. gruźlicy.
• Zapobieganie osteoporozie i jej leczenie. ZZSK przyspiesza rozwój osteoporozy. Aby jej uniknąć, należy wprowadzić odpowiednie modyfikacje stylu życia (zobacz: Osteoporoza) i zmniejszyć aktywność samej choroby. W leczeniu osteoporozy najczęściej stosuje się bisfosfoniany
• Leki przeciwbólowe, takie jak paracetamol lub opioidy, stosuje się pomocniczo w walce z bólem (jeśli NLPZ są niewystarczające lub ich stosowanie jest przeciwwskazane).
• Sulfasalazyna lub metotreksat – ich zastosowanie w ZZSK ogranicza się tylko do przypadków, gdy oprócz kręgosłupa są zajęte również inne stawy (tzw. obwodowa postać ZZSK).
• Miejscowe stosowanie steroidów polega na iniekcji steroidu bezpośrednio do miejsca, w którym występuje stan zapalny (np. stawu krzyżowo-biodrowego i innego zajętego stawu lub w okolicę przyczepów ścięgnistych). Wiąże się z niewielkim ryzykiem zakażenia lub uszkodzenia ścięgna albo więzadła. Steroidy w postaci kropli do oczu stosuje się również w zapaleniu naczyniówki oka.

Leczenie chirurgiczne

Endoprotezowanie (aloplastyka) stawu biodrowego lub kolanowego polega na zastąpieniu chorego stawu protezą. Wskazaniem do operacji jest utrzymujący się ból i ograniczenie ruchomości stawu pomimo leczenia zachowawczego. Operacja zmniejsza ból i poprawia funkcję stawu.
Operację kręgosłupa należy rozważyć, jeśli wystąpią objawy neurologiczne spowodowane podwichnięciem i niestabilnością stawów kręgosłupa lub złamaniem kręgów.
Oprócz tego wykonuje się również operacje poprawiające oś kręgosłupa (tzw. osteotomie korekcyjne), mające na celu poprawę równowagi ciała oraz zwiększenie pola widzenia (które może ulec znacznemu ograniczeniu wskutek pochylenia ciała do przodu). Najczęściej dotyczą lędźwiowego odcinka kręgosłupa. Decyzję o ich wykonaniu należy starannie rozważyć, gdyż mogą powodować poważne powikłania, głównie związane z uszkodzeniem struktur nerwowych.

Czy możliwe jest całkowite wyleczenie?

Wyleczenie choroby (czyli brak jej aktywności po zakończeniu leczenia) nie jest obecnie możliwe. W pojedynczych przypadkach zdarza się samoistne ustąpienie choroby. Dysponujemy natomiast lekami, które skutecznie kontrolują objawy i poprawiają funkcjonowanie pacjenta. Niektóre z nich, np. NLPZ i leki biologiczne, prawdopodobnie mogą również hamować postęp choroby.
Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa może mieć bardzo różny przebieg. Obecnie dzięki odpowiedniemu leczeniu w większości przypadków mamy do czynienia z łagodną postacią choroby, która tylko w nieznacznym stopniu upośledza normalne funkcjonowanie. Szczególne ważne dla dalszego rokowania jest pierwsze 10 lat trwania choroby – to wtedy najczęściej dochodzi do upośledzenia sprawności, zmian w stawach obwodowych i zmian radiologicznych w obrębie kręgosłupa. Dlatego tak ważne jest szybkie rozpoznanie i aktywna walka z chorobą od samego początku. U niektórych chorych ZZSK ma jednak ciężki przebieg, doprowadzając do znacznej niesprawności i skrócenia długości życia. 10–30% chorych rezygnuje z pracy zawodowej po 10 latach trwania choroby.

Co trzeba robić po zakończeniu leczenia?

Ponieważ zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa jest chorobą przewlekłą, konieczna jest regularna kontrola reumatologiczna. Częstość wizyt jest uzależniona od aktywności choroby oraz stosowanego leczenia. Do oceny ciężkości choroby wykorzystuje się odpowiednie kwestionariusze (np. BASDAI, BASFI), postęp zmian przy badaniu narządu ruchu oraz wyniki badań obrazowych i laboratoryjnych. Kontrolne zdjęcia radiologiczne kręgosłupa wykonuje się nie częściej niż co 2 lata (chyba że zachodzi podejrzenie szybkiego postępu choroby lub innych zmian, np. złamania kręgu). Z reguły nie ma sensu powtarzanie zdjęć RTG stawów krzyżowo-biodrowych, jeśli wykazano już na nich zmiany typowe dla ZZSK. Przydatne są natomiast kontrolne RTG stawów biodrowych (ich zajęcie świadczy o cięższym przebiegu choroby) lub kręgosłupa szyjnego (ryzyko zmian kręgów powodujących zmiany neurologiczne). Trwają badania nad opracowaniem metod umożliwiających ocenę aktywności choroby za pomocą rezonansu magnetycznego (MRI) i ultrasonografii (USG).

Co robić, aby uniknąć zachorowania?

Niestety nie znamy sposobu na uniknięcie zachorowania na ZZSK. Kwestią przyszłości jest znalezienie wiarygodnych wczesnych wskaźników (tzw. markerów) wystąpienia choroby, tak aby można było ją odpowiednio wcześnie rozpoznać i leczyć. Poszukuje się też leków, które mogłyby zapobiegać nadmiernemu kostnieniu i zesztywnieniu kręgosłupa a tym samym przyczynić się do dłuższego zachowania sprawności ruchowej kręgosłupa.

http://reumatologia.mp.pl/choroby/65977,zesztywniajace-zapalenie-stawow-kregoslupa

Osteotomia korekcyjna kości piszczelowej

Nowatorska operacja zwyrodnienia stawów kolanowych to nadzieja dla wielu chorych. Dzięki niej chorzy cierpiący od lat na problemy z kolanami będą mogli uniknąć ryzykownego zabiegu założenia endoprotez i szybko powrócić do zdrowia i pełnej aktywności fizycznej.

Taka operacja zwyrodnienia stawów kolanowych została po raz pierwszy wykonana w naszym kraju, w stołecznym Centrum Medycyny Sportowej. I od tej chwili Polska stała się jednym z czterech krajów na świecie, gdzie tego typu zabiegi będą przeprowadzane.

Zabieg osteotomii kości piszczelowej to nadzieja dla tysięcy pacjentów

Zabieg (jego oficjalna nazwa medyczna brzmi: osteotomia korekcyjna kości piszczelowej z zastosowaniem innowacyjnej płytki kompatybilnej z tkanką kostną pacjenta), przeprowadzony w nowatorskiej technologii nazwanej System iBalance AKR (Axial Kneee Realignment) to przede wszystkim nadzieja dla tysięcy pacjentów, cierpiących na zwyrodnienia stawów kolanowych. A statystyki pod tym względem są bardzo ponure. Jedne mówią o 10, ale inne o ponad 30 proc. chorych. I będzie ich przybywać. Bo, choć tego typu dolegliwości najczęściej występują u osób w wieku 40 – 70 lat, to chorują coraz młodsi, do czego w znacznym stopniu przyczynia się niezdrowy styl życia.

Endoprotezy staną się przeszłością

Zaczyna się niewinnie – sztywność stawów, najczęściej poranna, potem ból podczas schodzenia po schodach, podczas noszenia cięższych przedmiotów, podnoszenia. Czasami jednym z pierwszych objawów może być trudność i ból przy próbie założenia nogi na nogę. Jeśli do tych objawów dołączą się przykurcze w stawach, noga może ulec skróceniu (co zdarza się dość często) i chodzenie staje się coraz trudniejsze. W jeszcze bardziej zaawansowanych postaciach choroby aktywność chorego jest na tyle ograniczona, że konieczne staje się np. montowanie specjalnych uchwytów w łazience przy wannie czy przy toalecie, podwyższonego sedesu czy wysięgników do zakładania skarpet, aby podstawowe czynności higieniczno-fizjologiczne były w ogóle możliwe.
W początkowym okresie choroby zwyrodnieniowej kolan leczenie można rozpocząć od miejscowego stosowania leków przeciwbólowych. Jednak zwykle na tym się nie kończy. Jeśli dolegliwości nie ustępują po leczeniu farmakologicznym, chorzy są zazwyczaj kierowani do lekarza ortopedy, który może zasugerować operację. Do tej pory istniała jedyna możliwość interwencji chirurgicznej – założenie endoprotezy. Ta choć łagodzi ból i ułatwia poruszanie się, jednak nie daje możliwości pełnego odzyskania sprawności.

Implant zamiast endoprotezy

Przełomowa technologia System iBalance AKR pozwala na uniknięcie zabiegu wymiany stawu na endoprotezę. Jest to technika pozwalająca na nieosiągalną do tej pory dokładność i bezpieczeństwo dla pacjenta. Innowacyjność polega na tym, że choremu zamiast protezy zakłada się implant, tzw. biopłytkę, kompatybilną z tkanką kostną. Jest ona zbudowana z materiału, przyjaznego kościom i nie wymaga usunięcia po wygojeniu.
Implant wykonany jest z takiego materiału, że nie jest konieczne wprowadzanie dodatkowych elementów, takich jak metalowe płytki czy śruby, stosowane przy zakładaniu endoprotezy. Standardowe endoprotezy, ponieważ są sztywne, nie gwarantują stabilności stawu, co zapewnia w 100 procentach nowatorski implant. Zmodyfikowane zostały także narzędzia stosowane podczas operacji. Zaprojektowano je tak, aby jak najbardziej precyzyjnie przygotować pole operacyjne – najpierw wycina się fragment z kości piszczelowej, potem w jego miejsce zakłada biopłytkę, mocując go tzw. kotwicami.

Wysokie koszty operacji osteotomii korekcyjnej kości piszczelowej

Szczęśliwą pacjentką, która jako jedna z pierwszych przeszła operację zwyrodnienia stawów kolanowych, była pani Jolanta Krupa (70 l.) z Warszawy. Od lat cierpiała bóle. - Byłam zrozpaczona – mówi. - Leki nie pomagały, a dwie operacje, jakie przeszłam, zamiast pomóc, jeszcze pogorszyły sytuację. Na szczęście w odpowiednim momencie trafiłam pod opiekę lekarzy z Centrum Medycyny Sportowej w Warszawie. I właśnie tam pewnego dnia spytano mnie, czy nie chciałabym poddać się nowatorskiemu zabiegowi wszczepienia implantu. Bałam się, ale zaryzykowałam, bo już chodziło mi się coraz gorzej. Dowiedziałam się, że będzie mnie operował znakomity ortopeda, dr Konrad Słynarski, a na tę pierwszą polską operację przyjedzie specjalnie ze Stanów twórca tej metody Kelly Ammann i amerykański ortopeda, dr Tim Egan. No, to jak można było nie wykorzystać takiej okazji?! Operacja trwała półtorej godzina i zakończyła się powodzeniem. Teraz panią Jolantę czeka tylko kilka tygodni rehabilitacji. Niestety na razie operacje korekcyjne kości piszczelowej z zastosowaniem innowacyjnej płytki nie są refundowane. Koszt zabiegu, wraz z implantem, wynosi ok. 8 – 10 tys. zł. Biorąc jednak pod uwagę koszta leczenia i rehabilitacji w przypadku standardowego zabiegu, urzędnicy z NFZ powinni dostrzec plusy tej metody i wyciągnąć wnioski, przy opracowywaniu kolejnych list refundacyjnych.


http://www.poradnikzdrowie.pl/zdrowie/kregoslup/osteotomia-rewolucyjna-metoda-leczenia-zwyrodnien-stawow-kolanowych_36374.html

operacje kręgosłupa, nowoczesne metody-Endoskopowe usunięcie dysku, Nukleoplastyka techniką coblation - przezskórna operacja dyskopatii lędźwiowej, Wertebroplastyka, Kyfoplastyka balonowa

Te najnowocześniejsze metody chirurgiczne są mniej inwazyjne niż klasyczna operacja - skracają pobyt w szpitalu i czas rekonwalescencji, nie pozostawiają blizn. Warto jednak zdawać sobie sprawę, że żaden zabieg nie uzdrawia w cudowny sposób, jedynie likwiduje lub przynajmniej znacznie zmniejsza dolegliwości bólowe. Potem trzeba kontynuować leczenie i unikać tego, co kręgosłupowi nie służy (długie siedzenie, dźwiganie, brak aktywności fizycznej, stres). Wybór zabiegu zależy od przyczyny bólu kręgosłupa.

Wertebroplastyka - metoda leczenia m.in. złamań trzonów kręgowych w osteoporozie

Metodę tę stosuje się w leczeniu osteoporotycznych złamań trzonów kręgowych, naczyniaków i nowotworów. Działa przeciwbólowo i wzmacnia uszkodzony trzon kręgowy. Do zabiegu kwalifikuje się na podstawie wyniku rezonansu magnetycznego (przeciwwskazaniem jest uszkodzenie tylnej ściany trzonu kręgowego). Zabieg polega na wypełnieniu cementem kostnym złamanego trzonu. Wykonuje się go w znieczuleniu miejscowym, mimo to pacjent dostaje też dożylnie leki o działaniu uspokajającym. Chory zasypia, ale bez intubacji i jest z nim zachowany kontakt.

• Jak to się robi: Pod kontrolą RTG przez 2-milimetrowe nacięcie skóry do trzonu wprowadza się specjalną igłę, przez którą podawany jest cement. Lekarz obserwuje na monitorze, jak cement rozprzestrzenia się wewnątrz kości. Niektórzy dodatkowo stosują środek kontrastujący, żeby upewnić się, czy nie doszło do uszkodzenia tylnej ściany trzonu kręgu (grozi wyciekiem cementu do kanału kręgowego). Podczas tężenia temperatura cementu wzrasta do ok. 70°C, niszcząc zakończenia nerwowe wewnątrz trzonu (koagulacja), co przynosi natychmiastowy efekt przeciwbólowy Najczęściej wypełnia się l-2 kręgi. Wypełnienie jednego zajmuje mniej niż pół godziny. Po zabiegu: Po 2 godzinach można wstać z łóżka, tego samego dnia wychodzi się do domu. Przez kilka dni w razie potrzeby przyjmuje się środek przeciwbólowy Po tygodniu zdejmuje się szwy (często w ogóle się ich nie zakłada) i można wrócić do pracy 
• Ewentualne powikłana: Może nastąpić wyciek cementu (do 50 proc. przypadków), ale w większości nie jest to niebezpieczne i nie daje żadnych objawów. Zdarzają się jednak wycieki do kanału kręgowego, które mogą powodować dolegliwości bólowe, drętwienie rąk, nóg, czasem niedowład, a także wycieki do naczyń krwionośnych grożące zatorem. W przypadku niepokojących objawów należy skontaktować się z lekarzem, żeby na podstawie rezonansu magnetycznego sprawdził, co się stało i w razie potrzeby podjął leczenie.
• Ile to kosztuje: Od niedawna zabieg wykonują niektóre publiczne ośrodki w ramach NFZ. W prywatnej klinice trzeba zapłacić 4-8 tys. zł.

Ważne

Dlaczego kręgosłup boli

Najczęściej z powodu spłaszczenia dysków (krążków) oddzielających od siebie sąsiadujące kręgi. Kręgi zaczynają się ścierać, chrząstka stawowa staje się coraz cieńsza, powstają na niej rysy i nierówności. Wcześniej czy później dochodzi  do przemieszczenia jądra miażdżystego (wysunięcie dysku) lub przepukliny jądra miażdżystego (wypadnięcie dysku).

Kyfoplastyka balonowa - operacja kręgosłupa polegająca na odtwarzaniu kręgów

To nowatorska metoda stosowana na świecie od 10 lat przy złamaniach kręgosłupa spowodowanych osteoporozą, chorobą nowotworową lub urazem. Wskazaniem do zabiegu jest potwierdzone rezonansem magnetycznym świeże złamanie trzonu kręgu. Operację wykonuje się w warunkach chirurgii jednego dnia. Ma tę przewagę nad wertebroplastką, że nie tylko wzmacnia trzony, ale też odbudowuje ich wysokość. Pacjent jest znieczulany ogólnie.

• Jak to się robi: Przez 2-3-milimetrowe nacięcie skóry pod kontrolą RTG za pomocą specjalnej prowadnicy do wnętrza złamanego kręgu z obu stron wprowadza się specjalne balony. Następnie wypełnia się je płynem kontrastowym. Rozprężone balony mają za zadanie jak najlepiej odtworzyć złamane ściany. Wtedy opróżnia się je i usuwa, a powstałą przestrzeń wypełnia się cementem, nadbudowując wysokość trzonu. Wysoka temperatura cementu (ok. 70°C) niszczy zakończenia nerwowe wewnątrz trzonu, co dodatkowo przynosi efekt przeciwbólowy. Ryzyko wycieku cementu jest w tym przypadku minimalne. Wokół balonu tworzy się swego rodzaju powłoka kostna z ubitej kości beleczkowej trzonu kręgu, która zmniejsza prawdopodobieństwo wydostania się cementu na zewnątrz. Zabieg na jednym kręgu trwa ok. godziny
• Po zabiegu: Choremu podaje się antybiotyki silny środek przeciwbólowy (cement rozpiera kość, powodując ból). Po obudzeniu się pacjent może chodzić, w ciągu doby opuszcza szpital. Po tygodniu zdejmuje się szwy, a po kilku tygodniach można wrócić do pracy. U 90 proc. chorych udaje się zlikwidować ból, u pozostałych zmniejsza się jego nasilenie. Cement wzmacnia wypełnione kręgi, zapobiegając ich złamaniu.
• Ewentualne powikłania: Zdarza się, że dochodzi do złamań kręgów sąsiadujących z wypełnionymi cementem.
• Ile to kosztuje: W ramach funduszu zabieg wykonują nieliczne ośrodki publiczne. W prywatnej klinice trzeba zapłacić ok. 18 tys. zł.

Nukleoplastyka techniką coblation - przezskórna operacja dyskopatii lędźwiowej

Opracowana w 1995 r. metoda stanowi przełom w przezskórnym operowaniu dyskopatii lędźwiowej. Pozwala na rozbicie tkanki dysku i zmniejszenie ucisku na chory korzeń nerwowy za pomocą temperatury 60—70°C, czyli znacznie niższej niż przy innych zabiegach (np. z zastosowaniem lasera), zmniejszając dolegliwości pooperacyjne i ryzyko powikłań (uszkodzenia sąsiednich tkanek, podrażnienia nerwu). Wskazaniem do zabiegu jest ból okolicy lędźwiowej utrzymujący się ponad 6 miesięcy mimo leczenia. Do operacji kwalifikują się chorzy z tzw. przepukliną zamkniętą, z niewielkimi zmianami zwyrodnieniowymi, bez znacznego zwężenia światła kanału kręgowego. Przed zabiegiem dożylnie podaję się antybiotyk oraz środek uspokajający i znieczulający. Pacjent jest lekko uśpiony chodzi o to, by mógł reagować na ból spowodowany np. podrażnieniem nerwu. Samą operację wykonuje się w znieczuleniu miejscowym.

• Jak to się robi: Pod kontrolą RTG nakłuwa się krążek i podaje kontrast, żeby upewnić się, czy pierścień włóknisty nie jest całkiem przerwany. Jeśli okaże się, że jest przerwany, operację przerywa się, gdyż może nie przynieść oczekiwanych efektów). Następnie przez l-2 milimetrowe nacięcie do środka jądra miażdżystego wprowadza się specjalną rurkę z elektrodą, która wytwarza łuk plazmowy (jakby świecenie zimnym światłem), rozbijając cząsteczki dysku na cząsteczki wody i dwutlenku węgla. Elektroda sześciokrotnie zmienia swoje położenie, powodując zmniejszenie objętości jądra miażdżystego o 1-20 proc. W wyniku tego znacznie obniża się ciśnienie wewnątrz dysku, co umożliwia wycofanie się wypukliny. Powstały materiał usuwa się przez zespolony z elektrodą ssak. Zabieg trwa ok. 40 minut.
• Po zabiegu: już kilka godzin po operacji chory może wyjść do domu. Przez pierwsze dni wielu pacjentów skarży się na nasilony ból z uczuciem dyskomfortu w miejscu nakłucia. Można go uśmierzyć, przykładając lód oraz przyjmując niesteroidowe leki przeciwbólowe. Istotną poprawę obserwuje się po 1-2 tygodniach. Przez 2 tygodnie należy unikać długiego siedzenia. Większość osób może wrócić do pracy siedzącej już po kilku dniach, ale co 30-40 minut trzeba na kilka minut wstać od biurka. Dysk goi się 4-6 tygodni.
• Ewentualne powikłania: Zdarzają się niezwykłe rzadko (np. infekcja krążka międzykręgowego czy najczęściej przejściowe zaburzenie czucia w ręce lub nodze w zależności od operowanego odcinka).
• Ile to kosztuje: Zabieg w prywatnej klinice 5 - 7 tys. zł.

Mało inwazyjna operacja kręgosłupa - Endoskopowe usunięcie dysku

Jest mało inwazyjną techniką chirurgiczną stosowaną do usunięcia wypukliny, przepukliny lub wypadnięcia jądra miażdżystego. Operację wykonuje się w znieczuleniu ogólnym  pod kontrolą RTG.

• Jak to się robi: W odległości ok. 15 cm od kręgosłupa (z boku) lekarz robi niewielkie nacięcie skóry (ok. 2 cm, podczas operacji klasycznej 5-10 cm) - przez nie wprowadzany jest endoskop (urządzenie z wbudowaną kamerą, które poprzez światłowód przekazuje obraz pola operacyjnego na monitor). Następnie obserwuje na monitorze wnętrze kanału kręgowego i za pomocą specjalnych narzędzi usuwa dysk. Po zakończeniu operacji zakłada szew i opatrunek. Zabieg trwa ok. godziny.
• Po zabiegu: Chory dostaje antybiotyki i środek przeciwbólowy. W ciągu 24 godzin można opuścić szpital. Po 7 dniach zdejmuje się szwy. Rekonwalescencja trwa 1-3 tygodnie.
• Ewentualne powikłania: Wyjątkowo może wystąpić infekcja w przestrzeni międzykręgowej.
• Ile to kosztuje: Zabieg jest refundowany. W prywatnym szpitalu kosztuje 8-10 tys. zł.

http://www.poradnikzdrowie.pl/zdrowie/kregoslup/operacje-kregoslupa-nowe-metody-leczenia_38365.html?page=1&

Haluksy-przyczyny, objawy i leczenie

Haluks (hallux, halluks, paluch koślawy) to choroba zwyrodnieniowa, polegająca na zniekształceniu stopy. Choroba dotyczy głównie kobiet - paluch koślawy ma prawie połowa z nich, a przyczynia się do niej nadwaga, noszenie butów na wysokich obcasach, stojący tryb życia oraz płaskostopie. Jeśli masz halluksy, to musisz wiedzieć, że nie zawsze wystarczy leczenie zachowawcze, często konieczna jest też operacja.

Jak powstają haluksy?

Wysoki obcas powoduje przeciążenie przedniej części stopy (przodostopia, a buty z ostrym czubkiem zwiększają ucisk na paluch i łuk poprzeczny stopy, co doprowadza do deformacji palców, rozwoju płaskostopia poprzecznego i bólu. Pod wpływem zniekształceń stopa zaczyna inaczej pracować: nierównomiernie rozkłada się ciężar ciała, paluch przestaje być mocnym punktem podparcia w czasie chodu, pogarsza się wytrzymałość struktur, które stabilizują stopę, mięśnie stają się słabsze, a nadmiernemu przeciążeniu ulega wewnętrzna krawędź stopy. Nieprawidłowemu ustawieniu palca towarzyszą zmiany chorobowe stawu w postaci bolesnego, często zmienionego zapalnie zgrubienia u podstawy palca, po wewnętrznej stronie stopy. Pacjenci zwlekają z wizytą u lekarza, a kiedy do niego docierają deformacja i ból są już zaawansowane, chorzy mają też problemy z kupnem butów (ucisk obuwia na zniekształcony paluch potęguje objawy i wywołuje stan zapalny wokół uwypuklenia głowy i kości śródstopia oraz zaczerwienienie i ból). Objawami towarzyszącymi mogą być też: zapalenie wysiękowe kaletki na wysokości stawu śródstopno-palcowego, kaletka (woreczek wypełniony śluzem w miejscu tarcie na wystającą kość przy paluchu), bolące zgrubienia naskórka, który jest odpowiedzią na ucisk, a także narastające stopniowo podwichnięcie stawu śródstopno-palcowego.

Haluksy: genetyczna skłonność do palucha koślawego

Ogromną rolę w rozwoju palucha koślawego odgrywa genetyczna skłonność do tego schorzenia. Dziedziczymy np. nieprawidłowy kształt powierzchni stawu śródstopno-palcowego, wiotkość tkanki łącznej większą niż w statystycznej populacji, specyficzne ustawienie kości śródstopia czy też tzw. egipski kształt stopy (paluch dłuższy od drugiego palca), które sprzyjają powstawaniu halluksów.
O tym, że największe znaczenie mają predyspozycje genetyczne do palucha koślawego, świadczy fakt, że w ok. 70 proc. przypadków występuje on rodzinnie w linii żeńskiej (ma go babka, córka, wnuczka). Natomiast takie czynniki jak nadwaga czy noszenie niewłaściwego obuwia zwiększają ryzyko powstania palucha koślawego. Rozwojowi tej deformacji sprzyja także płaskostopie podłużne (poprzeczne to zazwyczaj skutek, a nie przyczyna halluksów).

Haluksy: jak zapobiegać zniekształceniu palców

Najistotniejszą sprawą w zapobieganiu powstawaniu haluksów jest noszenie wygodnego obuwia: nie za ciasnego i nie za wąskiego (precz spiczaste noski i wąskie czubki!), ćwiczenie palców stopy, rezygnacja z wysokich obcasów, niedopuszczanie do nadwagi (zdrowa dieta) i ćwiczenia fizyczne.

Jak leczy się haluksy

Po pojawieniu się pierwszych objawów koślawego palucha zacznij działać - przede wszystkim idź na konsultacje ortopedyczną. Lekarz obejrzy twoją stopę i wybierze najlepszą dla ciebie metodę na zapobieganie haluksów: wkładki ortopedyczne, gimnastykę korekcyjną czy fizykoterapię.
Najprostszymi metodami, do których mają dostęp pacjenci to:

plastry na haluksy czy żelowe osłony na haluksy - często wzbogacone o olejki o działaniu leczniczym, chroniące bolące miejsce,

kliny międzypalcowe, separatory, - przywracają palcom stóp właściwe ustawienie, zmniejszają ból i tarcie, szczególnie polecane w przypadku występowania haluksów i zachodzących na siebie palców lub odcisków miedzy palcami w początkowej fazie deformacji.

peloty (pelota - kropelka, poduszka, wkładka w kształcie kropli) żelowe, peloty w kształcie litery T, wkładki i półwkładki - dobrze wpływają na rozkład nacisku w stopie, zapobiegają płaskostopiu poprzecznemu i spowalniają rozwój koślawości palucha, można ich używać także nosząc także do buty na obcasie, - poduszki ochronne pod przodostopie - specjalnie przeznaczone dla pań, noszą szpilki,

silikonowe wkładki metatarsalne - przeznaczone szczególnie dla kobiet z płaskostopiem poprzecznym i haluksem; dzięki obecnej pelocie poprzeczne sklepienie stopy jest uniesione do góry, dzięki czemu korygowane jest ustawienie koślawego palucha,

opaska na haluksy – żelowa wkładka chroni przed otarciami i utrzymuje paluch we właściwej pozycji, korzystnie wpływa na rozkład nacisku na stopie i zapobiega osłabieniu mięśni i zniekształceniom kości,

aparaty korekcyjne na dzień lub na noc - skuteczne zarówno w profilaktyce jak i w leczeniu haluksów oraz w rehabilitacji po operacji. Aparaty te skutecznie znoszą ból i hamują pogłębianie się deformacji,

Hallufix - szyna zalecana w profilaktyce, jak i w leczeniu haluksów w fazie początkowej, przy niewielkiej deformacji, a także w przypadku zapalenia kaletki oraz w okresie pooperacyjnej rehabilitacji. Ta dynamiczna szyna może być stosowana bez problemu w dzień i jest alternatywą dla sztywnej szyny ograniczającej ruch. Koryguje płaskostopie poprzeczne, które jest jedną z przyczyn powstawania haluksów.

Jeśli zmianom zniekształcającym palce zacznie towarzyszyć ból, lekarz może zalecić ci stosowanie leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych. Jeżeli dolegliwości bólowe i zniekształcenie są znaczne, a metody nie- operacyjne (zachowawcze) mało skuteczne niezbędne jest leczenie operacyjne.

Haluksy: kiedy konieczna jest operacja

Rodzaj zastosowanej techniki operacyjnej zależy od stopnia deformacji palucha i pozostałych elementów stopy. Stosowane są metody operacyjne, takie jak:

• korekcja dokonywana wyłącznie na tkankach miękkich, to znaczy torebce stawowej i ścięgnach z częściową resekcją głowy kości śródstopia w przypadkach mało zaawansowanej wady.
• osteotomia Chevron - rodzaj osteotomii wykonywany w niektórych przypadkach palucha koślawego. Osteotomia jest dokonywana w obrębie głowy i kości śródstopia.
• osteotomie klinowe i półkuliste - wykonywane w przypadku palucha koślawego polegające na wycięciu klina kostnego w obrębie kości i ewentualne jego usunięciu lub przemieszczeniu w inne miejsce celem korekcji deformacji.
• metoda Scarf, jest możliwość wczesnego obciążenia operacyjnej kończyny oraz stabilne zespolenie odłamów pozwalające na leczenie bezgipsowe. Pacjenci w bardzo krótkim czasie od operacji (2-3 doby) mogą obciążyć stopę korzystając z butów pooperacyjnych (do chodzenia). Po nie mniej niż 6 tygodniach pacjenci powracają do chodzenia w obuwiu codziennym.

Leczenie bezgipsowe jest również możliwe w przypadku dobrego i stabilnego zespolenie odłamów kostnych drutami Kirschnera po osteotomii klinowej lub półkolistej. Takie zespolenie jest równie wartościowe jak śrubami w metodzie Scarfy, a materiał zespalający można łatwo usunąć bez konieczności kolejnej operacji. Pełne obciążanie stopy zanim uzyska się zrost kostny, czyli przed upływem 6 tygodni nawet przy zespoleniu śrubami (metoda Scarfy lub Chevron) jest ryzykowne ze względu na możliwości wyrwania śrub z kości.
Mnogość istniejących metod operacyjnych świadczy o tym, że nie ma jednej dobrej i uniwersalnej metody. Zatem warunkiem dobrego wyniku pooperacyjnego jest staranne dobranie rodzaju operacji do stopnia zaawansowania deformacji stopy.

http://www.poradnikzdrowie.pl/zdrowie/kregoslup/haluksy-przyczyny-objawy-i-leczenie_38243.html

skręcenie stawu

Skręcenie stawu polega na uszkodzeniu więzadeł stawowych w wyniku urazu, którego siła przekracza wytrzymałość więzadła, a zakres ruchu po urazie jest większy, niż pozwala fizjologia. Uszkodzenie może dotyczyć więzadeł stawowych, torebek stawowych i chrząstek stawowych. Skręceniom najczęściej ulegają staw skokowy i staw kolanowy. Czasami może dojść do bolesnych uszkodzeń w obrębie mięśnia lub ścięgna. Wówczas mówimy o naderwaniu bądź naciągnięciu.

Spis treści

1. Przyczyny skręcenia stawu
2. Leczenie skręcenia stawu

1. Przyczyny skręcenia stawu

Uszkodzenie stawu następuje zazwyczaj w wyniku niewłaściwego postawienia nogi na podłożu, wskutek upadku czy podczas wypadków komunikacyjnych. Uraz stawu skokowego bądź kolanowego objawia się silnym bólem uniemożliwiającym ruch, powstaje obrzęk oraz krwiak.

Skręcenie stawu można podzielić na:

• skręcenia lekkie, charakteryzujące się minimalnym krwiakiem i obrzękiem okolicy stawu, brakiem ruchów patologicznych i niewielkiego stopnia upośledzeniem czynności stawu;
• skręcenia średnie – objawy bardziej nasilone niż w skręceniu lekkim, występują niewielkiego stopnia ruchy patologiczne;
• skręcenia ciężkie – silny ból i obrzęk, duża niestabilność stawu.

Uszkodzenia stawów częściej występują u osób otyłych. Urazom sprzyjają poza tym takie czynniki, jak: słaba kondycja fizyczna, noszenie niewłaściwego obuwia (np. szpilki), wypadki, jazda na łyżwach lub deskorolce, uprawianie sportów kontaktowych. Na stawy niekorzystnie wpływają zbyt intensywne treningi sportowe.
Urazy stawu skokowego, zwane potocznie „skręceniem kostek”, dotykają głównie ludzi młodych, zwłaszcza tych, którzy uprawiają sport. Lekkoatleci czy piłkarze bardzo często narzekają na tego rodzaju urazy. Do skręceń stawów dochodzi bardzo często u osób, które pragną z dnia na dzień poprawić swoją kondycję. Niewłaściwie dobrany trening może doprowadzić u nich do zbytniego obciążenia stawu, a w konsekwencji do jego skręcenia.
Wszelkie urazy w obrębie stawu mogą przyczynić się do rozwoju zmian zwyrodnieniowych, prowadzą do osłabienia stawu, przez co jest on narażony na kolejne skręcenia.

2. Leczenie skręcenia stawu

W lekkich urazach stosuje się okłady wysychające, okłady z lodu, bandaż elastyczny. Przy skręceniach średnich i ciężkich – unieruchomienie w gipsie. Czas unieruchomienia skręconego stawu wynosi zazwyczaj 3 tygodnie. W tym czasie więzadła stawowe powinny ulec wygojeniu. W przypadku poważnego urazu stawu oraz gdy dodatkowo doszło do złamania kości, stosuje się leczenie operacyjne. Nowoczesną metodą leczenia urazów stawu kolanowego jest artroskopia. Zabieg przeprowadza się bez otwierania stawu. Metoda ta gwarantuje szybki powrót pacjenta do pełnej sprawności fizycznej. Już w dniu zabiegu chory może powrócić do domu.
Jeżeli doszło do poważnego uszkodzenia stawów, niezbędna jest rehabilitacja, która polega na wykonywaniu określonych ćwiczeń ruchowych. Rehabilitacja zazwyczaj trwa do 8 tygodni. Niektóre ciężkie urazy wymagają dłuższego leczenia.
Aby zapobiegać skręceniom stawów, należy uważnie kupować buty. Właściwy dobór obuwia jest szczególnie ważny, zwłaszcza u osób zajmujących się sportem (lekkoatletyką, grą w koszykówkę, siatkówkę czy piłkę nożną). Idealne buty powinny chronić staw skokowy, posiadać stabilizatory profilaktyczne lub wkładki zapobiegające przeciążeniom. Stawy można chronić przez stosowanie ochraniaczy i opasek. Ponadto wszelkie bóle stawu kolanowego i skokowego powinniśmy zgłaszać lekarzowi, by nie dopuścić do poważnych urazów. Warto także pamiętać, by przeprowadzać odpowiednią rozgrzewkę przed wysiłkiem sportowym. Ponadto, uprawiając jakąkolwiek dyscyplinę sportową powinniśmy pamiętać, by wysiłek zwiększać stopniowo.

https://portal.abczdrowie.pl/skrecenie-stawu

złamanie kości, podział, diagnostyka, leczenie

Złamanie nogi, inaczej złamanie kończyny dolnej, to uraz kości mogący pojawić się w wielu miejscach. Najgroźniejsze są złamania kości biodrowej i udowej, które muszą być leczone operacyjnie. Postępowanie przy złamaniach nogi obejmuje opatrzenie złamania otwartego oraz unieruchomienie kończyny. W szpitalu wykonywane jest zdjęcie RTG złamanej kończyny. Po leczeniu zachowawczym musi być wykonywana rehabilitacja chorej kończyny.

Podział złamań nogi

Na kończynę dolną składa się wiele kości, dlatego też złamania nogi mogą być różne, w zależności od konkretnej kości, w której wystąpił uraz. Wyróżniamy:

• złamania kości biodra,
• złamania kości uda,
• złamania kości rzepki,
• złamania kości podudzia: złamanie kości piszczelowej, złamanie kości strzałkowej oraz złamania tzw. widełek goleni (kości bocznej, przyśrodkowej). Łączne ich złamanie to złamanie kości goleni,
• złamania kości stopy: złamania kości stępu, złamania kości śródstopia i palców.

Złamania nogi mogą być złamaniami zamkniętymi i złamaniami otwartymi. Często są to złamania z przemieszczeniem, a także złamania z odpryskiwaniem kawałków kości. W zależności od typu złamania, a także umiejscowienia urazu, należy dokładnie wiedzieć jak postępować przy złamaniu nogi. Różne może być także leczenie tych urazów kości.

Postępowanie przy złamaniu nogi

Złamanie nogi często można zauważyć, gdyż w większości przypadków uraz ten to złamanie z przemieszczeniem. Wtedy też kończyna ulega zniekształceniu. Pierwsza pomoc przy złamaniu nogi nie różni się zbytnio od postępowania przy innych złamaniach. Przede wszystkim należy unikać poruszania złamaną kończyną, aby nie pogłębić i pogorszyć urazu kości. Należy unieruchomić kończynę, stosując tzw. unieruchomienie obłożeniowe. Nogę stabilizuje się płaskim przedmiotem, np. deską, nartą itp., przyczepiając go do kończyny za pomocą elastycznej opaski. Gdy uraz nogi jest złamaniem otwartym, należy nałożyć na ranę jałowy opatrunek osłaniający, odpowiednio przyczepiając go do kończyny, ale w taki sposób, aby nie spowodować większego uszkodzenia kończyny. Następnie należy wykonać unieruchomienie nogi. Aby zmniejszyć szybkość powstawania obrzęku, zaleca się, aby kończyna znajdowała się powyżej poziomu serca. Można także stosować okłady z lodu, w celu zmniejszenia obrzęku. Następnie należy udać się do lekarza ortopedy lub najlepiej do szpitala. Niekiedy w wyniku upadku może nie być widocznych oznak złamania, ale pojawia się silny ból oraz trudności w poruszaniu kończyną. W takim wypadku należy niezwłocznie udać się do szpitala na izbę przyjęć, w celu zdiagnozowania, czy doszło do złamania kości, czy jedynie do skręcenia czy zwichnięcia nogi.

Diagnostyka i leczenie złamania nogi

Diagnostyka złamania nogi polega na wykonaniu badania radiologicznego. Na podstawie zdjęcia RTG złamanej kończyny lekarz może określić wielkość złamania, jego umiejscowienie, ewentualne przemieszczenia kości czy odłamanie kawałków kości. W szpitalu nakładane jest unieruchomienie w postaci opatrunku gipsowego. W przypadku, gdy złamanie dotyczy kości udowej unieruchomienie wykonuje się od biodra do kostki. Jeżeli uraz to złamanie kości goleni, należy unieruchomić kończynę od powyżej kolana do pięty. Złamania kości stopy – należy unieruchomić całą stopę oraz kostkę. Po odpowiednio długim czasie unieruchomienia złamanej nogi (co najmniej 4 tygodnie) pacjent musi korzystać z ćwiczeń rehabilitacyjnych, w szczególności gdy unieruchomione było także kolano. Stosowana jest najczęściej kinezyterapia. Niektóre złamania kości, przed leczeniem zachowawczym, muszą być jednak leczone operacyjnie, np. złamanie kości biodrowej czy udowej. Po operacji należy jak najszybciej rozpocząć rehabilitację kolana.

https://portal.abczdrowie.pl/zlamanie-nogi